ในหน้าร้อนที่ร้อนระอุ คุณรู้สึกเวียนหัว มึนงง อ่อนเพลียทั้งตัว หรือแม้แต่คลื่นไส้อยากอาเจียนบ่อยๆ หรือเปล่า?

อย่าคิดว่าลมแดดจะเกิดเฉพาะตอนเหงื่อท่วมกลางแดดจ้าเท่านั้น! หลายคนอยู่ในห้องแอร์ทั้งวันหรือดื่มน้ำเย็นจัดเข้าไปเยอะๆ กลับมีอาการคล้ายหวัดแทน

จากมุมมองทางสรีรวิทยาและการแพทย์แผนจีน ลมแดดมีประเภทที่แตกต่างกันอย่างสิ้นเชิง ถ้าใช้วิธีรักษาผิด เช่น เป็นอินซู่แต่ไปกัวซา (ขูดผิว) หรือเป็นหยางซู่แต่ไปดื่มชาขิงร้อน อาจทำให้ “ระบบทำความเย็น” ของร่างกายล่มสลายได้

แดชบอร์ดของร่างกาย: สัญญาณเตือนแบบค่อยเป็นค่อยไปของลมแดด

ลมแดดไม่ใช่อุบัติเหตุที่เกิดขึ้นทันที แต่เป็นกระบวนการที่ระบบระบายความร้อนของร่างกายค่อยๆ ล้มเหลว

ลมแดด 2 ประเภทหลัก: คุณเป็นแบบ “เตาอบ” หรือ “หม้ออบ”?

การเข้าใจประเภทของลมแดดเป็นกุญแจสำคัญในการรักษาที่ถูกต้อง

การปฐมพยาบาลเบื้องต้น: 4 ขั้นตอนช่วยเหลือตัวเอง

หากพบสัญญาณลมแดดในตัวเองหรือคนรอบข้าง ให้ดำเนินการตามประเภท:

การปฐมพยาบาลหยางซู่

การปฐมพยาบาลอินซู่

ตรวจสอบว่าจุดระบายความร้อนของร่างกายมีความร้อนสูงเกินไปหรือไม่

บริเวณฝ่ามือ ฝ่าเท้า แก้ม ท้ายทอย รักแร้ และขาหนีบเป็นจุดระบายความร้อนหลักของร่างกาย ถ้าบริเวณเหล่านี้สามารถระบายความร้อนได้ปกติ แสดงว่าระบบทำความเย็นของร่างกายทำงานปกติ

ให้สังเกตว่าบริเวณเหล่านี้มีความร้อนสูงเกินไปหรือไม่ บางครั้งในหน้าหนาวมือเท้าอาจเย็นได้ แต่ถ้าท้ายทอย รักแร้ และขาหนีบร้อนเกินไป นั่นแสดงว่าระบบระบายความร้อนของร่างกายกำลังขัดข้อง

บริเวณที่เย็นสามารถสวมเสื้อผ้า ถุงเท้า ถุงมือเพื่อรักษาความอบอุ่น ส่วนบริเวณที่ร้อนเกินไปควรหลีกเลี่ยงการปกคลุมด้วยเสื้อผ้า ให้ความร้อนมีทางระบายออก

เพียงแค่บริเวณระบายความร้อนบางส่วนของร่างกายเย็น ไม่ได้หมายความว่าร่างกายกำลังระบายความร้อนได้อย่างมีประสิทธิภาพ

เมื่อร่างกายร้อนเกินไป ความร้อนจะถูกกักไว้ในบริเวณต่างๆ ของร่างกายแตกต่างกันตามสภาพร่างกายของแต่ละคน ทำให้เกิดอาการอินซู่ จึงต้องสังเกตตัวเองให้ดีและตรวจสอบว่าความร้อนกักอยู่ที่บริเวณใดจนทำให้เกิดอาการอินซู่

จุดสำคัญในการระบายความร้อนและลดอุณหภูมิร่างกายอย่างมีประสิทธิภาพ

จุดระบายความร้อนหลักของร่างกายสามารถใช้ลดอุณหภูมิแกนกลางได้อย่างรวดเร็วในสภาพแวดล้อมที่ร้อน ผ่านการประคบน้ำแข็งหรือแช่น้ำเย็น

การป้องกันด้วยอาหารในชีวิตประจำวัน

นอกจากดื่มน้ำเปล่ามากๆ แล้ว คุณยังสามารถควบคุมอุณหภูมิร่างกายด้วยอาหารธรรมชาติได้:

บทสรุป: ให้พื้นที่ร่างกายในการระบายความร้อน

ร่างกายมนุษย์เป็นเครื่องจักรที่ซับซ้อน การระบายความร้อนต้องอาศัยการไหลเวียนของเลือดและของเหลว

เพียงแค่จำหลักการ “หยางซู่ต้องดับไฟ อินซู่ต้องระบายควัน” และคอยสังเกตสัญญาณเตือน “หัวตึง ร้อนวูบวาบ” ที่ร่างกายส่งออกมา คุณก็สามารถเพลิดเพลินกับความสะดวกสบายของแอร์ พร้อมทั้งรักษาร่างกายให้สดชื่นและแข็งแรงได้

Reference

• 夏日炎炎 當心熱衰竭與中暑！ 如何分辨是熱衰竭？中暑？
• 「陰暑VS陽暑」處理方式大不同！
• 中暑分陰暑、陽暑處理方式大不同！專家教你如何分辦、緩解、預防
• 馬光醫療網
• 中暑是什麼？完整了解中暑症狀、成因、分級與中醫防治｜宜蘊中醫
• 陰暑跟陽暑怎麼區分 │ 雲鼎中醫 羅珮嘉醫師-臻觀中醫醫療體系
• 炎熱天氣如何讓身體快速降溫？專家揭這些部位是散熱重點｜生活智慧王｜養生｜元氣網
• 熱量都從頭部散失！真的嗎？ - 家醫/職醫 陳崇賢醫師
• 「手掌」是降溫關鍵？專家推「３寶２招」，預防中暑、安全快速降溫 - 康健雜誌
• 炎熱天氣下，退熱貼貼邊個部位散熱最快？
• 室內也可能造成中暑！避免傷害 3 大部位先降溫：頸部、腋下、鼠蹊部 - Heho健康
• 中暑第一件事不是送醫！醫師教先做這幾件事快速降溫-中暑防治中心-三軍總醫院 - Tri-Service General Hospital